عصر نو
www.asre-nou.net

سايت ائتلاف سياسی "همبستگی فراگير برای آزادی و برابری در ايران"

اوضاع کنونی پس از پنجاه روز جنگ در ایران


Mon 20 04 2026

new/Logo_Hambastegi_Faragir.jpg
"يادداشت هفته"
يکشنبه ٣٠ فروردين ١٤٠٥ / ١٩ آوريل ٢٠٢٦

بمباران بی‌وقفه اردوگاههای احزاب کوردستان پس از گذشت ٥٠ روز از آغاز جنگ و بعد از اعلام آتش بس موقت دو هفته‌ای میان آمریکا و ایران، آئینه تمام نمای وضعیت آینده، یعنی کشتار و سرکوب مردمان ایران، در صورت ماندگاری حکومت ضربه خورده کنونی است. در حالیکه رئیس جمهور آمریکا می‌گوید رژیم در ایران تغییر کرده است، بقایای رژیم کنونی، سرنگون نشدن خود را به عنوان پیروزی قلمداد می‌کنند. آنچه که تاکنون مشخص شده، حملات هوایی و نابودی تاسیسات نظامی رژیم و حتی زیرساختهای کشور نتوانسته است به تغییر حکومت ایران بیانجامد. اعدام زندانیان سیاسی در زندانها، عربده‌های عوامل خیابانی رژیم و بمبهای فرود آمده در اقلیم کوردستان بر روی اردوگاههای احزاب کوردستان ایران، دلایلی است که حکومت ایران، لااقل تا این زمان، هنوز تغییر نکرده است.

مذاکرات صلح تا روز یکشنبه ٣٠ فروردین علیرغم خواست طرفین پیشرفت چندانی نداشته و آتش بس دو هفته‌ای بسیار شکننده بنظر می‌رسد. حکومت ایران که در خلال جنگ، ارزش تنگه هرمز به عنوان ابزاری کارا در افزایش قیمت نفت و ضربه زدن به اقتصاد جهانی بطور عملی برایش به اثبات رسید، علیرغم لت و پار شدن نظامی و از دست دادن سطوح عالی رتبه سیاسی و نظامی خود، سهم بیشتری از توافق احتمالی طلب می‌کند اما در همین حال اختلاف میان دستگاه دیپلماسی حکومت با سپاه و قرارگاه خاتم الانبیاء از دید عمومی پنهان نمانده است. پخش سخنرانی قالیباف در روز شنبه از صدا و سیمای حکومت برای آرام و آماده کردن پایگاه اجتماعی حکومت که در خیابانها جولان می‌دهد، حاکی از مشکلات جدی در باقیمانده دستگاه حاکمه و در غیاب ولی فقیه حکومت است.

از سوی دیگر تورم و افزایش قیمت سوخت در آمریکا، ترامپ و دولتش را در آستانه انتخابات میان‌ دوره‌ای مجلس و سنا که شاخصی از نتیجه انتخابات ریاست جمهوری آتی در آمریکا است، در وضعیت ناگواری قرار داده است. همچنین ادامه جنگ در خاورمیانه، عامل تضعیف پایگاه اجتماعی ترامپ شده است، امری که باعث انشقاق بیشتر در درون حزب جمهوریخواه خواهد شد. فشار اقتصادی به کشورهای اروپا و اختلاف دیدگاه برای ادامه یا توقف جنگِ ایران، عامل بروز مشکلات جدی در میان کشورهای عضو ناتو شده است.

در این میان تا این تاریخ، بازنده اصلی مردم ایران هستند که با تورم و گرانی اکثر کالاهای ضروری، بیکاری گسترده در اثر بسته شدن کارخانه‌های مختلف، فلج شدن سیستم اقتصادی، قطع اینترنت و تخریب زیرساخت ها، بیشترین صدمه را متحمل شده‌اند. همچنین می‌توان از اپوزیسیون ایران نیز به عنوان غایب اصلی در معادلات کنونی که یکی از مهمترین وقایع تاریخ دوران معاصر بشمار می‌رود، یاد کرد.

آنچه که مشخص است نه آمریکا و نه رژیم حاکم بر ایران، منافعی در ادامه جنگ ندارند اما در عین حال عدم توانایی در دادن امتیاز به طرف مقابل، راه رسیدن به هرگونه توافق احتمالی را دشوار کرده است. یکی از خواستهای رژیم ایران برداشته شدن تحریمهای کمرشکن اقتصادی و بانکی است که حتی در صورت تمایل ترامپ به دادن چنین امتیازی، از توان رئیس جمهور آمریکا خارج است. تنها کنگره آمریکا می‌تواند تحریمها را لغو کند که چشم انداز عملی شدن آن در کوتاه و میان مدت بسیار بسیار ضعیف است. آنچه که ممکن است از یک توافق احتمال نصیب رژیم ایران شود، آزاد شدن ۲۰ تا ۳۰ میلیارد دلار از پولهای بلوکه شده در قطر، آزادی فروش نفت، و از همه مهمتر بی‌اعتبار شدن تهدید و گفتمان سرنگونی توسط حمله خارجی در آینده است.

در ورای تمامی ارزیابی‌ها، یک واقعیت غیر قابل کتمان است و آن اینست که در صورت پایان جنگ، بقایای حکومت ضربه خورده و تضعیف شده کنونی با مشکلاتی مواجه می‌شوند که وجود شرایط جنگی برایشان به عنوان یک آرزو جلوه خواهد کرد. رژیم کنونی با اقتصاد ورشکسته‌ای که در خلال جنگ هر چه بیشتر رو به نابودی رفته است و مردمی که نان و دارو و مسکن حداقل شرایط برای بقایشان است، مواجه خواهد بود. خاتمه جنگ همچنین چراغ سبزی است برای درگیر شدن کفتارها در راس حکومت که هر جناح برای چپاول تنها محل درآمد یعنی حراج نفت بجان یکدیگر خواهند افتاد. خاتمه جنگ لزوما به معنای بقا و ماندگاری رژیم حاکم بر ایران نخواهد بود.

https://hambastegi.net/