جمعه ۶ خرداد ۱۳۸۴ - ۲۷ مه ۲۰۰۵

پيشينه برگزاري

 بزرگداشت زادروز دکتر مصدق

سهيلا ستاري

http://www.mossadeq.com/

 

! دوستان گرامي سلام

با جشن بزرگداشت زادروز زنده ياد دکتر محمد مصدق يک حرکت گسترده فرهنگي بستر يافت و قد برافراشت. حرکتي که زندگي مصدق را از جهات دانائي، شادماني، زايندگي و باروري تجسم داده و به نمايش ميگذارد. با يادآوري و مرور يک زندگي حماسي از طريق جشن و سرود، رقص و پايکوبي و نمايش فرازهاي زندگي وي، ايرانيان بن مايه ها و ارزشهاي فرهنگ خود را پاس مي دارند و در جهت ساختن و آفريدن ايراني آزاد و آباد و مستقل گام برمي دارند

دکتر مصدق از طريق مهرورزي به مردمان ميهنش ايران، و ارج گذاري بر مهر در مقابل قدرت، از طريق افزايش همبستگي و همدلي و خودگستري و خودآگاهي و آگاهي ملي، از طريق گسترانيدن روان انساني و اجتماعي و افزايش نيروهاي نهفته در آن چندين بار در طول 83 سال زندگيش از نو زنده گرديد. مصدق مدرن، خلاق و با انگيزه و بزرگ همت بود. جان مهرورز او، به گفته خودش، به دو چيز عشق ميورزيد: به ميهنش و مادرش. ايرانيان قدر وي را ميشناسند و به فرش آفرين ميگويند.

ساليان بود که زادروز او را گردآفريدها و سياوشها ئي چون پروانه ها و داريوش ها و ياران نزديک ديگرشان در ايران استبدادزده جشن ميگرفتند. اکنون اين آتش هزاران جان شيفته را به حرکت و جنبش برانگيخته و مي خيزاند تا رستاخيز سراسري فرهنگي ايران زمين را تدارک بينند

حزب ملت ايران در نخستين فرصت، از هنگامي كه در ميان دست نوشته هاي دكتر محمد مصدق، زاد روزش با خط خودش, روشن گرديد درصدد برآمد, همواره اين روز را پاس بدارد

در بيست و نهم ارديبهشت ماه سال يك هزار و سيصد و پنجاه و پنج, شماري از وابستگان حزب ملت ايران در قلعه ي احمدآباد بر مزار مصدق گرد آمدند و با گذاردن سنگ نبشته اي در آنجا كه هنوز هم برجاست, دوران تازه اي را براي كوششهاي سياسي آغاز كردند

سال هزار و سيصد و پنجاه و شش درمنزل داريوش و پروانه فروهر شب شعري به نام مصدق، بمناسبت بزرگداشت زايش دکتر محمد مصدق، برپا گرديد

در سال 1357 در 96مين سالگرد تولد دکتر مصدق در دفتر حزب ملت ايران در خيابان فردوسي آيين زادروز مصدق برگزار شد. زنده ياد داريوش فروهر در اين آيين سخنراني نمود. قسمتي از سخنان وي به شرح زير است: به اعتقاد من برخي از انسان‌ها در تاريخ منزلتي خاص پيدا مي‌كنند و زادروزشان به عنوان بزرگ‌ترين يادآور زندگي براي نسل‌هاي بعد ، احترام آميز و جاودانه مي‌شود . . سخن از آشناي خسته دلي است كه از نادره‌هاي زمان و از شگفت پديدارهاي تاريخ پرفراز و نشيب ملت فرهنگ ساز ايران است وي با جنبش و گرمي ايرانگير خود ، نسل اميد باخته‌ي سال‌هاي جنگ .جهانگير دوم را به نسل‌هاي گذشته ، نسل انقلاب پرشكوه مشروطيت و نسل‌هاي درخشان دورتر پيوند داد داريوش فروهر در ادامه صحبتش به تحليل دروني جامعه ايران، وجود اقوام، و شزايط بيروني آن، اتحاد اين اقوام در مقابل بيگانگان، ميپردازد. پس از آن به توضيح امر آزادي و استقلال و رابطه دروني و درهم آميختگي آنان با يکديگر پرداخته و در پيوند با آن با برخوردي تاريخي سياست موازنه منفي را از زمان قائم مقام و امير کبير تا اوج آن در دوره زمامداري دکتر مصدق تشريح مينمايد.

در "بهار آزادي” يعني بهار 1358، جبهه‌ي دموکراتيک ملي روز ۲۸ ارديبهشت، زاد روز مصدق را "روز آزادي انديشه، آزادي سخن و آزادي قلم" اعلام کرد. کانون نويسندگان نيز از جمله‌ي نخستين سازمانهايي بود که بر اين انتخاب صحه گذاشت و اين روز را گرامي داشت و براي نخستين بار نشريه‌اي را انتشار داد که نام آن را “انديشه‌ي آزاد" نهاد. از طرف ديگر تمبري نيز بمناسبت يکصدمين سالروز تولد مصدق از جانب دولت وقت در تهران به چاپ رسيد

 

در سال 1361 در يكصدمين زادروز مصدق، مجددا حزب ملت ايران در بيست و نهم ارديبهشت اين روز را گرامي داشت. . قسمتي از پيامي که بمناسبت آن روز داده شد به شرح زير است مصدق چنان بر پيكره استعمار اين پرورش دهنده استبداد و ارتجاع كوبيد كه آن را از چند سو شكافت و پس از او استعمار هرگز نتوانست بر چهارستون بندخورده خويش تكيه كند بي جهت نيست كه دشمنان ايران از بيگانگان غارتگر و سرسپردگان بي آزرم آنها تا شب كوران بومي نورگريز از مصدق ، از نامش و يادش حتي از كالبد در زير خروارها خاك آرميده اش، هراس دارند از فاتحه خواني و گل گذاري بر مزارش را كه « زيارتگه رندان جهان خواهد بود » جلوگيري مي کنند

در 29 ارديبهشت 1369 در يکصد و هشتمين زادروز دکتر مصدق آيين ويژه اي در خانه ي زنده يادان پروانه و داريوش فروهربا شرکت فعالان حزب ملت ايران برپا گرديد. نشست با نيايش به وسيله ي آقاي نريمان آغاز گرديد وسپس آقاي فروتن زندگي نامه ي مصدق بزرگ را بازگو كرد. . سپس آقاي امامي شعر ”وطن عاشقي چون مصدق نديد“ را كه خود سروده بود, خواند. آنگاه پيام شانزدهم ديماه يك هزار و سيصد و سي و يك مصدق خطاب به ملت ايران كه در آن براي رويارويي با فتنه انگيزان داخلي و استعمارگران خارجي از مردم ياري خواسته بود, پخش شد. در بخش بعدي زنده ياد پروانه فروهر شعري با عنوان ”درمقدم خورشيد“‌ را كه در برخورد هنگامي با همين روز سروده بود, خواند. در واپسين بخش اين آيين ويژه , زنده ياد داريوش فروهر رشته ي سخن را به دست گرفت و پس از شادباش به همه دربيان چرايي و چگونگي پافشاري حزب ملت ايران در برپايي زاد روز مصدق بزرگ, گفت: « ميان يك فرهنگ پويا و يك فرهنگ ايستا جدايي هايي است. ويژگي فرهنگ ايستا, رو به مرگ داشتن, در سوگ نشستن, غم را سلام گفتن است. اما درفرهنگ پويا به زايش ارج نهاده مي شود, زندگي را زيبا مي دانند و شادي مي خواهد و ميكوشد كه به آن شورمندي دهد» وي با اشاره به بزرگداشتهاي اين زادروز در قبل و پس از انقلاب بهمن از جانب حزب ملت ايران .سخنش را چنين چنين دنباله گرفت: دگرگشت جهان به سوي بازسازي زندگي ملي است,‌ عصر كنوني را مي توان عصر بازسازي زندگي ملت ها آن هم در مردم سالاري تلقي كرد وي سپس بر ضرورت کوشش سازماني و پي ريزي اتحادي بزرگ براي هماهنگ كردن نيروهاي ملي در ايران چه بواسطه شرايط سياسي آن روز و چه بلحاظ اندرز مصدق در واپسين سالهاي زندگيش و پيش كشيدن طرح سازماني براي جبهه ملي به گونه ي که دربردارنده ي همه ي حزب ها و جمعيتهاي ناوابسته باشد و تاکيد نمود. اين آيين ويژه سپس باصرف کيک صد و هشتمين سال زايش دکتر مصدق ، خواندن جمعي سرود اي ايران و پذيرايي از گردآمدگان و پخش پوستر مصدق بزرگ پايان گرفت

در سال 1383 بدنبال فراخوان هيئت امناي قلعه احمدآباد به مناسبت بزرگداشت زادروز دکتر مصدق گروههاي سياسي، زنان، مردان و دانشجويان از تمام نقاط ميهن در احمد آباد گرد آمدند. ابتدا، مبارزين حزب ملت ايران که پيشاپيش خود گل بسته زيبايي به شکل پرچم سه رنگ که با نشان ويژه حزب مزين شده بود را هدايت مي کردند، وارد قلعه شدند و پس از نثار گل به آرامگاه پيشوا به اداي احترام پرداختند. سپس مبارزين جبهه ملي که گل بسته اي سه رنگ را حمل مي کردند، نيز وارد قلعه شده و به اداي احترام پرداختند. شماري از مبارزين " ملي- مذهبي" و چهره هاي سياسي- ملي نيز در قلعه حضور داشتند. اين آيين که توسط آقاي حسين سکاکي اداره مي شد، با سخنان مهندس لصف الله ميثمي از فعالان سياسي آغاز شد، ايشان به دو بعد عارف بودن و کارشناس بودن مصدق اشاره داشتند. سپس چکامه اي از زنده ياد پروانه فروهر توسط خواهر مبارزش فرزانه اسکندري براي باشندگان تحت عنوان "رستخيز به آستان پيشوايم" خوانده شد که با استقبال پرشور حاضران رو به رو شد. سپس آقاي حسين شاه حسيني با اشاره به راه و رسم مصدق سخن گفت اين آيين با خواندن سرود اي ايران پايان يافت.

در مراسم صد و بيست و سومين سال زادروز دکتر مصدق پنجشنبه 29 ارديبهشت 1384 حورشيدي رهبران جبهه ملي ايران، حزب ملت ايران، حزب ايران، جاما، شخصيت هاي ملي مذهبي و تعداد زيادي از جوانان در قلعه احمد آباد تبعيدگاه و جايگاه ابدي دکتر محمد مصدق گرد آمدند. در اين آئين در ابتدا رهبران و اعضاي جبهه ملي ايران به صورت منظم وارد قلعه احمد آباد شدند و با درود فرستادن بر روان دکتر مصدق تاج گلي که تشکيل شده از ترکيب پرچم ايران بود را بر مزارش قرار داده و به قرائت فاتحه پرداختند. از سوي حزب ملت ايران، حزب ايران، . جاما تاج گل هايي بر مزار وي قرار داده شده و سپس جوانان با شاخه هاي گل گلايل مزار و اتاق دکتر مصدق را گل باران کردند. دز اين مراسم از عباس اميرانتظام قديمي ترين زنداني سياسي جمهوري اسلامي استقبال پر شوري بعمل آمد. از ديگر حاضرين در اين آئين مي توان مهندس سحابي، خسرو سيف، دکتر موسويان، مهندس نظام الدين موحد را نام برد. ساکنان روستاي احمد آباد مانند هميشه با روي باز ميهمانان پدر خود، جمعيت و رهبران نهضت ملي ايران و هواداران راه مصدق را پذيرا شدند. سخنرانان مراسم مهندس علي اکبر معين فر وزير نفت دولت بازرگان و محمد بسته نگار نويسنده و فعال سياسي بودند که هر يک به تشريح خدمات و مبارزات دکتر مصدق و تاريخچه نهضت ملي ايران پرداختند. اين آئين ملي با پخش سرود "اي ايران" و دست زدن حاضرين پايان يافت.

در خارج از کشور اين آئين ملي در شهر کلن برگزار ميگردد. در تدارک برگزاري اين بزرگداشت از داخل و حارج از ايران 3 راديو، 11 کميته و انجمن و نهاد، 2 نشريه و 13 سايت حمايت داوطلبانه و فعال خود را از اين بزرگدشت اعلام نمودند. همچنين قريب به 380 شحص اعلام پشتيباني نموده، 16 پيام فردي و 11 پيام سازمانها دريافت گرده اند. 6 مقاله در رابطه با اين بزرگداشت به زشته تحرير درآمده و از جانب هيئت برگزار کننده و ديگر فعالين ملي تا به امروز 24 مصاحبه با رسانه هاي گروهي در رابطه با اين بزرگداشت صورت گرفته. هنرمندان ارجمند و ملي ما نيز به ميدان آمده و با اهداي 12 اثر هنري خود شامل فيلم-تئاتر، شعر و نقاشي به اين بزرگداشت، به آن غناي هنري بخشيده اند. برگزاري اين بزرگداشت هم ارز با اعلام موجوديت سايت مصدق دات کام گرديده و از اين رو کليه همدلي هاي در فوق برشمرده به اطلاع عموم رسانده شد. اين سايت که از صبح روز 29 اسفند، روز ملي شدن نفت، آغاز به کار نمود، هم خود را بر گردآوري گنجينه اي از آثار و انديشه هاي دکتر مصدق و کوششهاي نظري و عملي رهروان او در راه پيشبرد راه وي نهاد. نمونه اي کوچک از جاي داشتن مصدق در قلب ايرانيان و وزن سياسي - فرهنگي وي را در مراجعه قريب به 250000 مراجعه به سايت مصدق دات کام در عرض فقط 2 ماه از تاسيس آن ميتوان نام آورد. از امروز اين سايت افتخار اين رادارد که علاوه بر زبان فارسي به 6 زيان ديگر گنجينه علم و عمل مصدق را به علاقمندان عرضه کند

 

دلتان شادتر، زندگيتان سرافرازتر و عزمتان پايدارتر باد

سهيلا ستاري

بيست و يک مه 2005، کلن