دوشنبه ۲۲ ارديبهشت ۱۳۸۲ - ۱۲ مه ۲۰۰۳
نگرانيهای جمهوری اسلامی درباره توافقات و روابط مجاهدين خلق و آمريکا

 

 

 

 

حکيم:

عراقيها حکومت دمکراتيک می خواهند

مجاهدين خلع سلاح می شوند

ديدار مقامات ايران و آمريکا

سفر کالين پاول، وزير امور خارجه آمريکا به اسرائيل و طرح صلح خاورميانه

بازگشت اربکان به صحنه سياسی ترکيه

خاتمه جستجو برای تسليحات ممنوع در عراق

'خروج ليبی از اتحاديه عرب'

شرط سوريه برای محدود کردن فلسطينيان

پل برمر رييس جی گارنر و زلمی خليلزاد می شود

 

حکيم: عراقی ها حکومت دمکراتيک می خواهند

آيت الله محمد باقر حکيم، از رهبران گروه های عمده مخالف رژيم سابق عراق، خطاب به هزاران نفر از هواداران خود در شهر بصره گفته است که مردم عراق خواستار يک حکومت مستقل هستند و حکومتی را که به آنها تحميل شود نخواهند پذيرفت.

آيت الله حکيم در ميان استقبال گسترده هواداران خود وارد شهر بصره، در جنوب آن کشور شده است.

آيت الله حکيم گفت عراقی ها حکومتی دمکراتيک می خواهند که نماينده تمام مردم اين کشور باشد.

او دخالت دولتهای خارجی در اين مسئله را رد کرد و گفت که مردم عراق می توانند خود حکومتشان را انتخاب کنند.

در طول ۲۳ سال گذشته، آقای حکيم، که رهبری گروه موسوم به مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق را برعهده دارد، به حالت تبعيد در ايران به سر می برده است.

اتومبيل های حامل آيت الله حکيم و همراهان وی در حالی وارد بصره شدند که محافظان مسلح در اطراف آنان حلقه زده بودند و هزاران نفری که در خيابان های مسير حرکت آنان گرد آمده بودند موفق به ديدن چهره آقای حکيم نشدند.

هزاران تن از شيعيان بصره با حمل پلاکاردهای بزرگی که تصاوير آيت الله حکيم بر آنها نقش بسته بود هنگام ورود رهبر مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق به يک استاديوم ورزشی در شهر از وی استقبال کردند.

بازگشت آقای حکيم به عراق تحولی قابل توجه تلقی می شود.

وی يکی از مخالفان سرسخت صدام حسين، رييس جمهوری سابق عراق، بوده و بسياری او را از جمله رهبران با نفوذ شيعيان عراق می دانند.

اکثر جمعيت عراق را شيعيان تشکيل می دهند.

آيت الله حکيم قبل از بازگشت از ايران به عراق گفته بود که آينده عراق در دست اسلام است.

 

آيت الله حکيم بدنبال چه نوع حکومتی است؟

صادق صبا بی بی سی

بدنبال بازگشت آيت الله محمد باقر حکيم، از رهبران گروه های عمده مخالف رژيم سابق عراق، به اين کشور پس از ۲۳ سال وی در نخستين سخنرانيهای خود در خاک عراق کلماتی را که برای نقش اسلام در آينده عراق به کار برد با دقت انتخاب کرده بود.

 

حکيم: عراقيها حکومت دمکراتيک می خواهند

او تصويری از حکومت آينده عراق ارايه داد که با رای آزاد مردم آن کشور انتخاب می شود، حکومتی مدرن که نسبت به همه گروههای دينی و قومی تساهل دارد.

او خواستار آن نوع حکومت اسلامی شد که در آن آزادی و عدالت وجود داشته باشد.

آيت الله حکيم با هرگونه افراط گری دينی مخالفت کرد و تاکيد کرد که زنان در حکومت آينده عراق نقش اساسی خواهند داشت.

درسخنرانيهای آيت الله حکيم، هيچ اشاره ای به نقش روحانيون و يا حوزه علميه نجف در حکومت آينده عراق به ميان نياورد. او سعی داشت نگزانيهای موجود را درباره اينکه او در پی ايجاد يک نوع حکومت اسلامی شبيه حکومت ايران است را برطرف کند.

آيت الله حکيم هيچ اشاره ای به حکومت ولايت فقيه نکرد، زيرا او به خوبی می داند که چنين نظريه ای در عراق طرفداران زيادی ندارد.

حتی گفته می شود که اکثريت روحانيون شيعه عراقی با دخالت رهبران دينی در امور دولتی مخالفند.

تفکر غالب در حوزه های علميه عراق و از جمله در حوزه علميه هزار ساله نجف هميشه اين بوده که دين از دولت جدا نگهداشته شود. آيت الله خويی در زمان حياتش و آيت الله سيستانی که از آنها به عنوان بزرگترين مراجع شيعه نجف در عصر حاضر ياد می شود با حکومت ولايت فقيه مخالفت دارند.

آيت الله حکيم و روحانيون شيعه ديگر عراقی که بيش از بيست سال در ايران اقامت داشته اند تجربيات دست اولی نيز از ناکاميهای اسلام سياسی در جمهوری اسلامی ايران کسب کرده اند.

بسياری از روحانيون شيعه بعد از تجربه حکومت ولايت فقيه در ايران به اين نتيجه رسيده اند که اسلام برای حل مشکلات عظيم اقتصادی و اجتماعی ، سياسی در ايران آنقدر تحت فشار قرار گرفته که به آن به عنوان يک دين الهی صدمات جدی وارد شده است.

آيت الله حکيم همچنين می داند که تنها حدود شصت درصد جمعيت عراق شيعه است و بسياری از همين شيعيان نيز طرفدار جدايی دين از دولتند و حکومت روحانيون را برنمی تابند.

از اين رو آيت الله حکيم در سخنرانيهای خود تاکنون خود را طرفدار حکومتی نشان می دهد که در آن ارزشهای اسلامی مخلوط باشد و اکثريت شيعه عراق در دولت آن کشور از نفوذ و قدرت سياسی مناسب برخوردار باشد.

 

مجاهدين خلع سلاح می شوند

صادق صبا تحليل گر مسائل ايران در بی بی سی

طبق موافقتنامه ای که ديروز بين سازمان مجاهدين و يک فرمانده ارشد ارتش آمريکا امضا شد مجاهدين از امروز خلع سلاح خود را آغاز کرده اند و قرار است در چند روز آينده کليه سلاح های خود را در اختيار آمريکايی ها قرار دهند.

طبق اين موافقتنامه مجاهدين حتی برای خروج از اردوگاهی که در آن مستقر می شوند و حتی برای خريد بايد از فرماندهان نظامی آمريکا اجازه دريافت کنند.

سازمان مجاهدين تا کنون در باره اين توافقش برای خلع سلاح واکنشی نشان نداده است. موقعی که حدود يکماه پيش بين ارتش آمريکا و اين گروه يک موافقتنامه آتش بس امضا شد مجاهدين آن را يک پيروزی برای خود دانستند چون اجازه يافته بودند که سلاح های خود را حفظ کنند و به فعاليت های خود ادامه دهند.

ولی طبق موافقتنامه جديد مجاهدين خلع سلاح می شوند و در يک اردوگاه در کنترل نيروهای آمريکايی در می آيند.

بعد از آتش بس اوليه مسعود رجوی رهبر اين گروه که در ۱۷ سال گذشته در عراق تحت حمايت پدام حسين رهبر سابق اين کشور به سر برده اعلام کرد که مجاهدين هرگز استقلال خود را از دست نمی دهند.

رهبران اين تشکيلات نيز در چند هفته اخير بارها تاکيد کردند که خلع سلاح شدن را نمی پذيرند. ولی به نظر می رسد که فشار آمريکايی ها باعث شده که اين گروه حال با اکراه سلاح های خود را در اختيار نيروهای آمريکايی قرار دهد.

 

دلايل تغيير سياست آمريکا

از زمانی که ارتش آمريکا با مجاهدين آتش بس موقت امضا کرد به نظر می رسد که اين سياست مخالفت هايی در واشنگتن برانگيخت.

گفته می شد که بعضی از اعضای دولت بوش از اينکه آمريکا با گروهی که از آن به عنوان يک تشکيلات تروريستی اسم می برد معامله می کند ناراضی بوده اند.

چنين به نظر می رسد که دولت بريتانيا به عنوان متحد نزديک آمريکا در جنگ با عراق هم با اين سياست مخالف بوده است.

در عين حال، در روزهای اخير دولت ايران نرمش بيشتری نسبت به آمريکا نشان داده است و حتی گزارش شده که مقامات دوکشور در باره مساله عراق ملاقات روردرو داشته اند.

به نظر می رسد که مجموعه اين تحولات باعث شده که آمريکا سياست خود را نسبت به مجاهدين تغيير دهد و خواستار خلع سلاح آنها و کنترل رفت و آمد آنها شود.

 

ارزش های دموکراتيک

البته فرمانده نظامی آمريکا که موافقتنامه ديروز را با مجاهدين امضا کرد گفت از آنجا که رهبران اين سازمان با آمريکا همکاری کرده اند بايد در باره سياست تروريست قلمداد کردن آنها تجديد نظر شود.

وی همچنين گفت که مجاهدين به ارزش های دموکراتيک پايبندند.

اظهارات اين فرمانده آمريکايی ممکن است موجب خوشحالی رهبران مجاهدين شود ولی خلع سلاح اين گروه باعث می شود که سازمان مجاهدين عملا قدرت خود را از دست بدهد و آينده ناروشنی در مقابل خود داشته باشد.

 

ديدار مقامات ايران و آمريکا

در روزهای اخير گزارش های گوناگونی پيرامون مذاکرات مستقيم و غيرمستقيم ميان ايران و آمريکا منتشر شده است.

تازه ترين خبر در اين زمينه را روز يکشنبه (۱۱ مه) خبرگزاری رويتر منتشر کرد.

بنا به گزارش رويتر اخيرا مقامات دو کشور در ژنو پيرامون مسائل افغانستان و عراق و حضور نيروهای آمريکا در منطقه ديدار رو در رو و دو جانبه داشته اند.

پيشتر نيز مقامات دو کشور در رابطه با مسائل افغانستان در مذاکرات چند جانبه شرکت کرده بودند؛ اما گزارش رويتر به نقل از يک مقام وزارت امور خارجه آمريکا می گويد در ديدار اخير مقامات دو کشور که با کمک سازمان ملل متحد تدارک شده بوده گروه يا کشور ثالثی حضور نداشته است.

بنا به اظهار اين مقام آمريکائی گفتگوها نه به منظور از سرگيری روابط ميان دو کشور بلکه در اطراف مسائل خاص مورد علاقه دو طرف بوده است.

روز شنبه (۱۰ مه) کالين پاول، وزير امور خارجه آمريکا، نيز به خبرنگاران گفت که ايالات متحده در زمينه مسائل اسرائيل و فلسطين و همچنين تحولات عراق با ايران مرتبط است.

وی گفت:" ما راههائی برای ارتباط با ايرانی ها داريم که به طور مرتب از آن استفاده می کنيم." وی افزود: "ما به دنبال گفتگوی مستقيم به آن صراحتی که با سوريه گفتگو می کنيم نيستيم اما راه هائی برای ارتباط داريم که از آنها استفاده می کنيم."

هفته گذشته به دنبال انتشار شايعاتی مبنی بر ديدار زلمی خليل زاد، مشاور ويژه رئيس جمهور آمريکادر مسائل خاورميانه و جنوب آسيا، با سفير ايران در سازمان ملل متحد آری فليشر، سخنگوی کاخ سفيد، نيز بدون اين که اين خبر را تأييد يا تکذيب کند گفت که ايالات متحده و ايران راه های ارتباطی لازم را دارند.

بنا به اظهار وزير امور خارجه آمريکا مهم ترين موضوع گفتگوهای ايران و آمريکا پيرامون برنامه های تسليحاتی ايران بخصوص در زمينه توليد سلاح های هسته ای است. به گفته کالين پاول از ايران خواسته شده است که در سياست هايش در منطقه با توجه به تحولات استراتژيک اخير تجديد نظر کند.

به نظر کارشناسان زمينه ديگر مورد علاقه و گفتگوی دو کشور وضعيت نيروهای سازمان مجاهدين خلق ايران در عراق است.

ظاهرا هرچند دولت آمريکا خواستار کاهش توان عملياتی نيروهای سازمان مجاهدين خلق در عراق است اما آمادگی پذيرش خواست ايران برای بازگرداندن اعضای اين سازمان به ايران را ندارد.

کولين پاول روابط موجود ميان ايران و آمريکا را با تجديد مناسبات سياسی ميان دو کشور مربوط نمی داند. به گفته او: " مسأله روابط سياسی در حال حاضر از جانب هيچ يک از دو کشور تحت بررسی نيست."

 

سفر کالين پاول، وزير امور خارجه آمريکا به اسرائيل و طرح صلح خاورميانه

کالين پاول، وزير امور خارجه آمريکا، ديروز در مذاکراتش با آريل شارون، نخست وزير اسرائيل، به تشريح مفاد طرح صلح خاورميانه پرداخت. او ديشب بعد از ورودش به اسرائيل ابتدا با همتای خود، سيلوان شالوم، مذاکره کرد.

وزير امور خارجه آمريکا بعد از پايان گفتگو و تبادل نظر، در مورد طرح صلح خاورميانه با همتای اسرائيلی خود، خواستار به اجرا در آوردن هرچه سريع تر اين طرح صلح شد. او گفت: "ما در حال حاضر نقشه راهنمايی در دست داريم، که به ما نشان می دهد، چگونه و با چه روشی بايد صلح ميان فلسطينيان و اسرائيلی ها برقرار گردد تا آنها بتوانند در کنار هم و در صلح و صفا زندگی کنند. بايد بگوييم که نکات همگون و مورد توافق در اين طرح صلح بسيار است. البته ما خود می دانيم که نکات افتراق هم در اين طرح وجود دارد که بايد در موردشان صحبت کنيم و به نتيجه مشترکی برسيم. اما مهمترين نکته اين است که هرچه سريع تر به اجرای اين طرح دست بزنيم."

پاول خطاب به فلسطينيان اعلام کرد، که حال ديگر بايد خشونت، ترور و عمليات خشونت آميز پايان يابد و خطاب به اسرائيلی ها گفت که وضعيت زندگی مردم فلسطين بايد بهتر شود و اسرائيل بايد از طرح شهرک سازی خود صرفنظر کند.

در همين مورد سيلوان شالوم از مقامات فلسطينی خواست تا جلوی هرگونه اعمال تروريستی را بگيرند و مطمئن باشند که اسرائيل هم آماده است تا واکنش مثبت از خود نشان دهد. او در اين مورد گفت: "اسرائيل در صورت پايان عمليات تروريستی فلسطينيان نسبت به مردم بيگناه اسرائيل، حاضر به هرگونه کمک های انسان دوستانه در مقابل مردم فلسطين است. ما با مردم فلسطين هيچ گونه خصومتی نداريم ، تنها مشکل ما بارهبری آنها بوده و متاسفانه هنوز هم ادامه دارد. رهبری جديد فلسطين، بايد نشان دهد که می تواند جلوی ترورهايی را که هنوز ادامه دارند، بگيرد. اگر اين ترورها پايان پذيرند، اسرائيل به اقدامات بيشتری در زمينه صلح با فلسطينی ها دست خواهد زد."

ديشب اسرائيل اقدام به پايان طرح محاصره کليه مناطق فلسطين نشينی کرد، که اواسط ماه مارس برقرار کرده بود. مقامات اسرائيلی اعلام کردند که قرار است آريل شارون در ديدار امروز خود با کالين پاول مشخص کند، چه اقدامات ديگری در جهت برقراری روابط بهتر با فلسطينی ها مورد تصويب دولت اسرائيل قرار گرفته است.

در اين ميان جنبش الفتح در رام اله دست به اعتصابی عمومی زد و با اين عمل خود به بايکوت ياسر عرفات از طرف دولت آمريکا اعتراض کرد. امروز قرار است وزير امور خارجه آمريکا با نخست وزير فلسطين، محمود عباس، در اريحا به مذاکره بپردازند. در اين مذاکرات ياسر عرفات جايی ندارد و در مذاکرات شرکت نخواهد کرد. آمريکا از تابستان سال گذشته ميلادی، ديگر ياسر عرفات را به رسميت نمی شناسد و حاضر نيست با او به مذاکره در مورد صلح خاورميانه بپردازد. بايد گفت که جنبش الفتح، قوی ترين گروه سياسی در فلسطين است و تحت رهبری ياسر عرفات می باشد.

بدون شک اجرای طرح صلح کالين پاول، وزير امور خارجه آمريکا، با سختی های بسياری همراه خواهد بود، زيرا خشونت و ترور در منطقه پايان نيافته است. جديدترين موج خشونت بار در منطقه، تيراندازی يک ناشناس به اتوموبيل يک ساکن شهرک يهودی نشين، واقع در کرانه باختری رود اردن بود. در جريان اين عمليات، راننده اين اتوموبيل که به سر کارش می رفت کشته شد. در نوار غزه هم سربازان اسرائيلی به يک فلسطينی که می خواست با زور به منطقه ممنوعه برای فلسطينی ها وارد شود، شليک کرده و او را کشتند.

 

بازگشت اربکان به صحنه سياسی ترکيه

„نجمالدين اربکان که پس از انحلال حزب“ رفاه“ در ۲۲ فوريه ۱۹۹۸ از فعاليت سياسی در ترکيه منع شده بود پس از پايان محکوميت و رفع موانع قانونی، امروز يکشنبه ۲۱ ارديبهشت به رياست حزب اسلامگرای“ سعادت“ خواهد رسيد.

اربکان طی مراسمی در اولين نشست بزرگ حزب سعادت که در سالن ورزش سرپوشيده آتاتورک آنکارا برگزار میشود جانشين“ رجايی کوتان“ رهبر حزب خواهد شد.

کوتان در مصاحبهای مطبوعات بازگشت اربکان به صحنه سياست را فصلی نو و گامی بزرگ برای حزب سعادت خواند.

به گزارش خبرگزاری کار ايران ,ايلنا, به نقل از روزنامه“ ينی شفق“ ترکيه، در مراسم امروز سيستم ترجمه همزمان برای خبرنگاران خارجی به زبان انگليسی و عربی محياست. همچنين در طول مراسم تاريخچه فعاليتهای اربکان و سرگذشت احزاب نظام ملی ، سلامت ملی، رفاه، فضيلت ، سعادت به طور مصور در پرده نمايش بزرگ سالن بازگو خواهد شد. طرفداران اربکان به وی لقب“ حوجا“ دادهاند. از وی به عنوان يکی از بنيانگذاران نهضت ملی و ناسيوناليست ترکيه ياد میشود که علاوه بر ديدگاههای مذهبی افراطی به ملیگرايی نيز اهميت ويژهای قائلند.

 

خاتمه جستجو برای تسليحات ممنوع در عراق

گزارش شده است که ماموران آمريکايی جستجو برای يافتن تسليحات کشتار جمعی درعراق به کار خود در آن کشور خاتمه می دهند.

تاکنون اين گروه نتوانسته است در مورد برنامه های رژيم سابق عراق برای دسترسی به اين نوع تسليحات به شواهدی دست يابد.

روزنامه آمريکايی واشنگتن پست، با انتشار گزارشی، گفته است که کارشناسانی که سرپرستی گروه نظامی کشف تسليحات کشتار جمعی در عراق را برعهده داشته اند احتمالا ماه آينده آن کشور را ترک خواهند کرد.

اين کارشناسان به روزنامه واشنگتن پست گفته اند که انتظار ندارند با جستجوی مناطق مختلف عراق موفق به کشف انبارهای حاوی مواد قابل استفاده در تسليحات شيميايی شوند.

به گفته آنان، اطلاعات تهيه شده توسط منابع آمريکايی در مورد محل های احتمالی وجود اين گونه تسليحات عموما يا نادرست بوده يا اين محل ها دستخوش غارت و آتش سوزی شده است.

به نوشته اين روزنامه، جستجو برای يافتن تسليحات کشتار جمعی ادامه خواهد يافت اما از اين پس مهم ترين منبع کسب اطلاعات برای يافتن اين تسليحات اعترافات دانشمندان عراقی و مقامات رژيم سابق آن کشور خواهد بود.

 

'خروج ليبی از اتحاديه عرب'

مقامات ليبی اعلام کرده اند که مشارکت خود در فعاليت های اتحاديه عرب را متوقف کرده اند و در نظر دارند به زودی از اين سازمان خارج شوند.

به گزارش خبرگزاری دولتی ليبی - جانا - دولت آن کشور تصميم خود در اين زمينه را به اطلاع عمرو موسی، دبيرکل اتحاديه عرب، رسانده است.

ليبی گفته است که تصميم آن کشور به خروج از اتحاديه عرب قطعی است.

عمرو موسی، دبيرکل اتحاديه عرب، روز شنبه، ۱۰ مه، پس از ديداری از ليبی، ترابلس، پايتخت آن کشور را ترک کرد.

گفته می شود وی در ملاقات با معمر قذافی، رهبر ليبی، از وی خواسته بود از تصميم خود صرفنظر کند و همچنان عضو اتحاديه عرب باقی بماند اما نتوانسته است رهبر ليبی را در اين زمينه قانع کند.

سرهنگ قذافی گفته است به دليل بزدلی اتحاديه عرب در برابر اسرائيل و آمريکا مايل به ادامه عضويت کشورش در اين اتحاديه نيست.

مدتهاست که رهبر ليبی در صدد گسترش روابط خود با کشورهای آفريقايی برآمده و گفته است که از عرب بودن خود شرم دارد.

 

شرط سوريه برای محدود کردن فلسطينيان

بشار اسد، رييس جمهوری سوريه، گفته است که دولت آن کشور تنها در صورتی مايل به محدود کردن گروه های تندرو فلسطينی مستقر در سوريه خواهد بود که اسرائيل بلندی های جولان را تخليه کرده و به سوريه تحويل دهد.

رييس جمهوری سوريه در مصاحبه با نشريه آمريکايی نيوزويک تاکيد کرده است که اولويت اصلی برای وی بازپس گيری اراضی اشغالی آن کشور است.

بلندی های جولان در جريان جنگ سال ۱۹۶۷ خاورميانه به اشغال اسرائيل در آمد.

يک هفته پيش، کالين پاول، وزير خارجه آمريکا، پس از ديدار از دمشق، پايتخت سوريه، گفت که دولت سوريه تلويحا گفته است که دفاتر تعدادی از گروه های تندرو فلسطينی مستقر در آن کشور را تعطيل کرده است.

در مقابل، نيوزويک از قول بشار اسد نقل می کند که موضوع توقف فعاليت اين گروه ها در سوريه در مذاکرات وی و کالين پاول صرفا مطرح شد و وی وعده ای در اين باره نداده است.

اخيرا گروه های فلسطينی مستقر در سوريه نسبت به فشار آمريکا بر آن کشور برای تعطيل دفاترشان واکنش نشان داده اند.

از جمله، نايف حواتمه، دبيرکل جبهه دمکراتيک برای آزادی فلسطين، که در سوريه مستقر است، ابراز اميدواری کرده که دولت سوريه تسليم فشارهای آمريکا نشود.

 

پل برمر رييس جی گارنر و زلمی خليلزاد می شود

مقامات سفارت آمريکا در قطر اعلام کردند پل برمر، کارشناس امور ضدتروريسم و ديپلمات سابق آمريکايی، رييس جی گارنر و زلمی خليلزاد میشود؛ اما ژنرال تامی فرانکس هم چنان کنترل نيروهای نظامی عراق را بر عهده خواهد داشت.

به گزارش خبرگزاری دانشجويان ايران (ايسنا) به نقل از خبرگزاری فرانسه، اين مقامات هم چنين افزودند، برمر، مستقيما به دونالد رامسفلد، وزير دفاع آمريکا پاسخگو خواهد بود و با تمامی رهبران عراقی از جمله محمدباقر حکيم که روز گذشته وارد اين کشور شد در تماس میباشد.

به گزارش اين خبرگزاری، برمر در حال حاضر در قطر به سر میبرد تا برنامهی خود را دربارهی نظارت بر بازسازی و برقراری دموکراسی در عراق اعلام کند.

اين سفر يک روز پس از ورود محمد باقر حکيم به عراق صورت گرفته‡ است.